Бүгін: 20.06.2026
Тіркеу: Қазақстан Республикасы Ақпарат және коммуникациялар министрлігінде. 2017 жылғы 18 қаңтардағы No 16307-G куәлік (1999 жылғы 16 қыркүйектегі № 869-G алғашқы тіркеу нөмірі мен күні)

Зайырлылық – қазіргі заманғы мемлекеттіліктің маңызды қағидаларының бірі.

Ол мемлекет пен діннің өзара қарым-қатынасын реттеп, азаматтардың ар-ождан және діни сенім бостандығын қамтамасыз етеді. Зайырлы мемлекетте барлық азаматтар дініне, ұлтына, әлеуметтік жағдайына қарамастан заң алдында тең құқықтарға ие болады. Сондықтан зайырлылық құқықтық және демократиялық мемлекеттің берік іргетасы саналады.

Зайырлылық ұғымы дінге қарсы көзқарасты білдірмейді. Керісінше, ол әр адамның өз сенімін еркін таңдауға және ұстануға құқығын қорғайды. Мемлекет қандай да бір дінді артықшылықты деп танымастан, барлық діни бірлестіктерге бірдей жағдай жасайды. Бұл қоғамдағы тұрақтылықты сақтап, әртүрлі көзқарастағы адамдардың бейбіт өмір сүруіне мүмкіндік береді.

Құқықтық мемлекет заңның үстемдігіне негізделеді. Мұндай мемлекетте заң барлық азаматтарға бірдей қолданылады және ешкім заңнан жоғары тұрмайды. Зайырлылық қағидаты осы құқықтық тәртіптің сақталуына ықпал етеді. Өйткені мемлекеттік шешімдер діни қағидаларға емес, Конституция мен заңдарға сүйене отырып қабылданады. Нәтижесінде азаматтардың құқықтары мен бостандықтары тиімді қорғалады.

Демократиялық қоғамда пікір алуандығы мен төзімділік ерекше маңызға ие. Зайырлы мемлекет әртүрлі діни және мәдени топтардың құқықтарын құрметтеп, олардың қоғам өміріне тең дәрежеде қатысуына жағдай жасайды. Бұл өз кезегінде қоғамдық келісім мен ұлттық бірлікті нығайтады. Әсіресе көпұлтты және көпконфессиялы мемлекеттер үшін зайырлылықтың маңызы өте зор.

Қазақстан Республикасы өзін зайырлы, құқықтық және демократиялық мемлекет ретінде жариялаған. Еліміздің Конституциясында адамның құқықтары мен бостандықтары ең жоғары құндылық ретінде танылған. Қазақстанда әр азаматтың ар-ождан бостандығына кепілдік беріледі, сонымен қатар мемлекет қоғамдық қауіпсіздік пен тұрақтылықты сақтау мақсатында діни қызметтің заң аясында жүзеге асырылуын қамтамасыз етеді.

Қорытындылай келе, зайырлылық – қоғамдағы татулық пен тұрақтылықтың, заң үстемдігі мен демократиялық құндылықтардың негізі. Ол азаматтардың құқықтарын қорғап қана қоймай, әртүрлі мәдениеттер мен діни көзқарастардың өзара сыйластықта өмір сүруіне мүмкіндік береді. Сондықтан зайырлылық қағидатын сақтау мен нығайту – заманауи құқықтық және демократиялық мемлекетті дамытудың маңызды шарты.

А. Танирберген,

«Саран қаласы ішкі

саясат бөлімі»

ММ басшысының м.а.